Cây Lá Han- Cơn Ác Mộng Của Núi Rừng Tây Bắc

Rate this post

Thiên nhiên tươi đẹp chứa đựng trong nó biết bao điều bí ẩn. Bên cạnh những loài cây quý cho ta những phương thuốc diệu kì chữa khỏi mọi căn bệnh, núi rừng còn có nhiều loài cây chứa trong đó độc dược nguy hiểm. Cây lá han là một trong những loài cây kì lạ đó.

Trong núi rừng Tây Bắc có một số cây có chứa độc dược nguy hiểm như cây lá ngón, cây trúc đào, cây thiên điểu, cây đủng đỉnh, cây sơn, cây sui, cây sừng trâu. Trong đó, cây lá han là loài cây gây ngứa, rát đến tận xương tủy.

Đây là loài cây gây ngứa cực mạnh, mọc hoang trong các khu rừng. Lá han là một trong những cây mà người đi rừng, dân phượt thủ luôn phải tránh xa mỗi khi giáp mặt trên rừng già Tây Bắc. Nếu lỡ vô tình chạm vào nó một cảm giác tê rát sẽ lan tràn khắp cơ thể, bạn sẽ phải bỏ lỡ ngày chuyến đi rừng ngay lập tức.

Nguy hiểm hơn là vết ngứa rát này sẽ lan rộng và kéo dài dai dẳng đến nhiều tháng sau.

Cây lá han- cơn ác mộng của các khu rừng

Tên khoa học

Dendrocnide urentissima. Cây thuộc họ tầm ma.

Khu vực phân bố

Cây lá han mọc hoang dại phổ biến ở bờ sông hay các khu rừng các tỉnh miền núi phía Tây Bắc như: Lai Châu, Sơn La, Hòa Bình và các tỉnh Đông Bắc như Yên Bái, Lào Cai, Tuyên Quang, Cao Bằng…Ngoài ra trong các khu rừng Tây Nguyên cũng phổ biến loại cây này.

Cây lá han thường mọc ở núi rừng Tây Bắc và Tây Nguyên

Phân loại

Có tới 3 loại lá han là: Cây han voi, cây han tía, cây han trắng.

Tên mỗi loại lá han đã phản ánh đặc điểm, màu sắc của nó. Cây han voi có lá to nhất, cũng là loại cây độc nhất, gây ngứa rát và có thể gây nguy hiểm tính mạng nếu chẳng may chạm phải. Tùy theo màu sắc đậm, nhạt của lá để phân biệt han tía và han trắng. Hai loại lá han này không độc như cây han voi nhưng vẫn gây ngứa rát hết sức khó chịu.

Đặc điểm sinh thái

Nhìn bên ngoài, lá han không khác gì cây tía tô. Quả thật nhìn hai loại cây này rất giống nhau: cũng màu đỏ tía, cũng bản lá hình trái tim và cũng có răng cưa. Thân cây đều thấp nhỏ, mọc hoang dại. Điểm khác là lá tía tô màu đỏ sậm hơn, còn lá han nhạt hơn một chút.

Nhưng đó chỉ là mặt dưới của lá han thôi nhé. Mặt trên của lá han vẫn màu xanh lục như các lá khác. Chính điểm này dễ khiến chúng ta dễ bị nhầm lẫn với các loại cây xanh bình thường khác,. Bởi vậy nếu ta không chú ý tránh ra sẽ tiện tay bám vào khi đang đi. Khi vào rừng cần hết sức lưu ý, nhất là khi đi vào các khu rừng rậm rạp, tốt nhất nên mặc quần áo dài tay, đi ủng sẽ an toàn hơn.

Lá han là loài cây nhiệt đới, dễ lên, dễ thích nghi với sự thay đổi của nhiệt độ, thích hợp với mọi loại đất. Chúng thường phân bố rộng khắp ở vùng ẩm ướt như bờ sông, bìa rừng. Chính vì thế, đây là loài cây phổ biến, dễ gặp.

Tác hại của cây lá han

Cây lá han được coi là một trong những loài cây nguy hiểm của núi rừng do có chứa chất gây ngứa rát rất khó chịu.

Cây lá han có 3 loại là cây han voi, cây han tía và cây han trắng thì cả 3 loại này đều gây ngứa. Lá han to bản và có hình răng cưa. Trong lá han chứa chất gây ngứa rát cực mạnh. Bởi thế mà dân gian có câu “Ngứa như phải lá han” chỉ cảm giác ngứa rát khủng khiếp mà loài cây này đem lại.

Nếu bạn vô tình chạm phải cây lá han, cả cơ thể bạn sẽ phát ngứa, lở loét và rát buốt thấu da thịt. Nếu càng gãi, sẽ càng bị ngứa, cơ thể lở loét và buốt thấu tận xương. Thậm chí vết ngứa rát sẽ lan rộng và kéo dài dai dẳng đến vài tháng sau mới khỏi. Nguy hiểm hơn là đối với những người da mỏng vô tình chạm phải lá han voi – loại lá han độc nhất trong các loại lá han còn có thể bị dị ứng nghiêm trọng nếu không điều trị kịp thời dễ dẫn tới tử vong.

Phần lớn các chất gây ngứa tập trung phần phía dưới của lá han. Nên nếu chẳng may chạm phải phần lá phía trên thì chỉ bị ngứa một chút. Còn nếu chạm phải phần dưới thì chuyến đi của bạn có nguy cơ dừng lại do lớp da bị tổn thương. Theo kinh nghiệm của nhiều người, khi chẳng may chạm phải lá han thì lập tức bẻ cây lấy nhựa bôi vào chỗ ngứa sẽ hết.

Vô tình chạm phải cây lá han, cả cơ thể bạn sẽ phát ngứa, lở loét và rát buốt

Do lá han có chất gây ngứa cực mạnh nên xưa kia, loại cây này được người dân trồng trước nhà và hàng rào như một thứ“vũ khí” để chống trộm. Với kẻ trộm không phải dân địa phương, hay không biết đến sự lợi hại của cây lá han, khi chạm phải loại cây này, chắc chắn sẽ không có đường trốn thoát.

Tác dụng của lá han

Bên cạnh chất gây ngứa khủng khiếp lá han gây ra, loại cây này cũng là loại thuốc hữu ích nếu biết cách sử dụng. Lá han là một cây thuốc giúp tăng sức đề kháng, chống lại bệnh tật, giúp cho sự trao đổi chất tốt hơn, tăng khả năng hỗ trợ thận và đường tiết niệu.

Lưu ý khi hái lá han, cần dùng găng tay. Để hết ngứa cần làm sạch trong nước ở nhiệt độ cao, chất ngứa sẽ hết. Dùng lá han ăn lẩu chỉ cần nhúng chín là được. Ở một số nơi, lá han được sử dụng để làm chè thay cho nước uống hàng ngày.

Búp của nó khi hái về, vò qua nấu thành súp sẽ bổ hơn ăn bất cứ loại rau nào khác.

Trong lá han chứa lượng vitamin C nhiều gấp 40 lần quả cam, hàm lượng protein cao hơn cả các loại đậu. Theo y học cổ truyền, cây này có thể trị được nhiều loại bệnh.

Ngoài ra cây lá han rất dễ lên, không cần phân bón, chăm sóc cũng chằng cẩn sử dụng chất bảo vệ thực vật. Vì vậy, ở một số nước lá han được sử dụng như phương thuốc chữa bệnh của người nghèo.

Theo lưu truyền trong dân gian, lá han còn là một loại cây chữa bệnh trĩ. Người ta giã nhỏ và đắp lá trên đỉnh đầu sẽ có tác dụng chữa bệnh. Mọi người dân bản địa còn cho biết loại lá này gây ngứa kịch liệt nhưng khi dùng chính nó đun trong nước sôi mang đi tắm lại chữa ngứa, một trong những cách lấy độc trị độc hiệu quả.

Càng khám phá thiên nhiên, ta càng cảm thấy thiên nhiên quanh ta thú vị và diệu kì. Mỗi loại cây đều mang trong nó vô vàn những câu chuyện bí mật. Cây lá han là một trong những loài cây diệu kì mà đầy bí ẩn đó.

About the author: caythuoc

Related Posts

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *